|
Zapraszamy do obejrzenia programów zrealizowanych przez Telewizję Silesia:
Bieruńska stajenka
Zabytkowy "Bartłomiej"
Podróż za jeden bilet - Święty Walenty
Św. Walenty
Ruchoma stajenka
Bieruńską ruchomą stajenkę można zobaczyć codziennie między Mszami świętymi (7.00 - 17.00).
Ło bierońskiej betlejce z chopkami co sie ruszają
Jak se tak starzyk dzisioj siednie, po Godnich Świyntach w kościele w Bartku w bocznyj kaplicy z nojmłodszą wnuczką Wiką, co po babce Werce miano erbła, a poprzyglądo sie tym ludziom co oblegają betlejka kiero tam co roku jest stawiano, to sie nadziwić niy może tym nojmłodszym dzieckom kierym sie szyroko łotwarte łoczka aż śmieją do tego wszystkigo i bez końca rączkami pokazują łojcom to tu to tam, bo wszyńdzie sie coś ruszo. Uciechy co niymiara i widać, że łojcowie przyłażą z dzieckami łoglądać ta betlyjka niy ino z Bierunia i łokolicy, ale i przyjyżdżają z dalekich stron. Jeszcze niy tak downo chodziło sie tu ze swoją czelodką, a dzisioj...? Niy ma siły – czy sie chce czy niy chce przed łoczami stawają łobrozki ło tym jak sie to wszystko zaczyło. A było to tak....
Z początkiym lot piyndziesiątych kiedy mój brat Tyjo, co w Czułowie w papiyrni robił, był z kupmlami na wycieczcze na ziymiach łodzyskanych, kaś koło Kudowy czy Polanicy. Z tamtąd przywióz fotografio betlejymki w kieryj figurki sie ruszały. Długo my sie tymu zdjęciu przyglądali i tak przez adwynt, razym z Erichym łod Norasów, doszli my do wniosku, że byłoby dobrze tako betlejka w chałpie mieć. Dotąd pod choinka stawiali my figurki z prasowanego papiuru co se brat jeszcze za niymca kupił –cóż kiedy łone sie nie ruszały. Łobradzili my wtedy, że zrobiymy se taki na dziesiyńć cyntów szyroki piyrściyn, ło średnicy ponad pół metra z blachy aluminiowej i puszczymy go w ruch przez napynd motorkiym elektrycznym i to bydzie tako droga. Na tym piyrściyniu postawiymy pastuszków co sie bydą do łokoła z tą niby drogą łobracały, tak jakby se szły. W środku tego ringu zrobili my też z blachy takie koło na kerym stoło reszta figurek, ino że łono sie już nie łobracało. Wszystko przedzielili my na pół taką drewnianą przegrodą w kierej w środku była wyciynto tako dużo wnyka – grota. Tam umieścili my dzięciątko, świynto Paniynka ze świyntym Józefym, no i jeszcze woła i łosła. Potym wyrżli my jeszcze w tej przegrodzie takie dwie przeciwległe bramy co se pastuszki z jednyj strony wyłazili a z drugiyj sie kryli. Cóż kiedy niy patrzyły na żłóbek z dzieciątkiym jak łobok Niego przełaziły ino ciągle w jedno strona był zwrócone. Wymyśleli my więc, że pod spodym tym figurkom przymocujymy takie krzyże maltańskie a pod drogą bolce kiere jak pastuszki szli przed dzieciątkiym bydą ich łobracały gymbą na żłóbek, jak bydą zaś dalij to ich nazot łobrucą. Ino że te chopki trza już było wystrugać z kory abo z drzewa, bo te papiurowe sie do tego nie nadowały. Tak zaczon sie podział roboty: Erich kombinowoł materiały i rozmaite klamorstwo, brat majstrowoł przy mechanizmach, a mie przypadło to co było widoczne i trza było wystrugać, powyżynać i łomalować. Jak my se to porobili i tak niyroz we wieczór siedli przy tyj naszyj betlejymce, to nom sie to tak spodobało, że nic ino dalij majstrować.
Po Godnich Świyntach na Podugorach po kolyndzie łaził farosz Trocha. Jak przylozł do naszyj chałpy, porzykoł, pokropił świynconą wodą, ministranci na dzrwiach K+M+B napisali, no i niy sposób żeby niy spozorowoł tyj betlejki co w izbie na stole stoła, a chopki se do łokoła łaziły. Farosz podumoł, popatrzoł i godo: „Chłopcy fajne to mocie, ale wiycie co..., co byście tak pedzieli jak by tak na bezrok postawić taki coś w kościele, ino mo sie już rozumieć trocha wiynksze.” Czymu i niy - na drugi rok pojawiła sie w kościele betlejymka, w kierej pora chopków sie ruszało, ino że przy tymu wszystkiymu robiły już prawie całe Podugory. Figurki były wiynksze niż te w doma, kożdo ponad 25 cyntów. By sie mogły ruszać zrobione były z takich drucianych szkieletów, łebki miały strugane z drzewa, a dziołchy poszyły im łaszki. Coś gryfnego! W kościele to już musiało być i trocha muzyki, to tyż na piyrwszy łogiyń w robocie poszeł pastuszek z trąbkom co jom dźwigoł i łopuszczoł, no i jeszcze groł jak mu kto do skarbunki przed nim pieniążek wciepnoł. Żeby to wszystko klapło dołączył do nos Rysiek Gawlików. Na elektronice sie znoł, co było potrzebne żeby tym chopkiym i magnetofonym w łodpowiedniym momyncie zasterować. Potym zrobili my chopów co piłą drzewo rżli, jednego co patyki romboł, barany co sie bodły. To była Erichowo robota, jo zaś ino łebki strugoł i strugoł bo niy szło nadążyć. Ewald Banasiów to wymyśloł taki mechanizm krzywkowy, kiery posłużył do tego, że dzieciątko rączką błogosławiło, a dołokoła główki miało tako aureola, w kieryj bez przerwy lampki migały. Jako nastypny pojawił sie pastuszek przed kierym fojerka sie poliła i łogiyń migoł. My zaś z bratym zrobili dziadka co pod dzwonnicom dzwonił i jeszcze taki duży pniok, na kierym siedziała kukułka i sie ruszała kiedy kukała. Adam Boryczków zaś zrobił taki som model z bramami i wieżą jak my kiedyś w chałpie mieli, ino że dużo wiynkszy, a przez te bramy przełazili teraz królowie co sie jeszcze przed dzieciątkiym klynkali i nisko kłaniali. Nad stajynką postawili my takigo dużego janioła co skrzydłami ruszoł.
Tak co roku coś nowego przybywało i betlyjka sie coroz bardzij rozrastała. W to wszystko zaczyli sie włonczać coroz to inni chłopcy, a lepi pedzieć wszystkie chłopy i baby z całego Bierunia. Dużo ruchomych figurek przysporzył betlejymce Alfred łod Bijoków, bo był na penzyji i poświyncił tymu dużo czasu. Zrobił baby, jedna co w maśnicce działała i nogom kolybka kolybała, drugo co na kołowrotku przyndła, trzecio co na żarnach mełła i czworto co na rompli łachy prała. Potym zmajstrowoł chopów: takigo co na katarynce groł, innego co kapelusz ściongoł i sie piyknie dzieciątku kłanioł i wiela jeszcze innych.Co chwila ktoś sie włonczoł do tyj roboty tak że i Maryja na dzieciątko pokazywała i sie kłaniała, Józef sie poruszoł, wół sie kiwoł, ptoszki ćwiyrkały a janiołki śpiyswały. Alfryd figurkom zrobił tyż tako taśma do kieryj były przyczepione i ku dzieciątku szły. Na wiyrchu to sie nawet wiatrak pojawił i cało churma chopków co się ku dzieciątku przesuwały. Co przyszli nowi ludzie do roboty to i nowe pomysły były. Tak znoloz sie w betlyjce wodny młyn, stow z kaczuszkami co se po wodzie pływały, no i lisek chytrusek co sie za goikiem czai, kominiorz co kominy wymiato i czego tam ludzie jeszcze niy wymyślili. Całe rodziny przy stawianiu betlejymki robiły. Jedni napyndy poudoskonalali, drudzy zawsze coś ponaprawiali by to wszystko na pastyrce zagrało. Roman Nygów, tyn z rodziny malyrzy mamalowoł tako dużo panorama Jerozolimy z gwiazdkami co se mrugajom na płótnie kiero sie na ścianie zawiyszo. Tacy Styncle to cało kuźnia urochomili kaj dwóch kowoli kuje, a jedyn workiym do pieca dmucho. Zygmunt Wilków z synami grubiorza zrobił co w chodniku wyngiel kopie, a jakiś młodszy karlus to nawet kosiorza zrobił co na placu kosom trowa siecze a dziołcha ze studni woda ciągnie.
Były też i smutne chwile, i to niy ino z kisz tego, że jednych z tych co ta betlyjka satwiali niy ma już miyndzy nami, pewno już Panu Jezusowi w niebie kolyndują, ale jak choćby śmierć ksiyndza Popiełuszki, co to wstrzonsnyła wszystkiymi w całyj Polsce, a my łod tego czasu zrobili jego figurka i se dalij chodzi tu w Bieruniu ku dzieciątku. No i jeszcze zrobili my siostrę Łucję, służebniczke z bieruńskiego klosztoru, co wszystkiym zastrzyki prała kaj i komu trza było. Łoj nastrugoł sie człowiek nastrugoł, wiela tych łepków było trzeba narobić, ale widać, że się to wszystko łopłacił jak sie dzisioj wejrzy na tych ludzi z tymi dzieckami – aż sie serce raduje. Bo jak se tak pomyśleć wiela to już lot to dzieciątko w tyj bieruńskiyj betlejce tym dzieckom a i starszym rączkom błogosławi, to aż dziw biere, że mu sie to niy zmierznie....
Modlitwa do św. Bartłomieja Apostoła
Św. Bartłomieju, Patronie naszej parafii, twojej się opiece w szczególny sposób dzisiaj polecamy i prosimy Cię, abyś nas swoim wstawiennictwem przed Bogiem wspierał i ratował we wszystkich potrzebach naszych i wyjednał nam łaskę wiernego naśladowania cnót twoich. Spraw to, o drogi nasz Patronie, abyśmy Bogu dochowali wierności pośród wszelkich przygód tego życia i zasłużyli sobie na łaskę szczęśliwej śmierci. Amen
Zapraszamy do wirtualnej wycieczki po naszych pięknych kościołach.
Klikając poniższy baner i odpowiednio "poruszając" się po naszym mieście można podziwiać je zarówno z zewnątrz, jak i wewnątrz.
|